Hæfniviðmið skólaíþrótta

Úr Kennarakvikan

Hér má finna yfirlit yfir hæfniviðmið Aðalnámsskrár grunnskóla fyrir skólaíþróttir ásamt hlekkjum á undirsíður þar sem koma má fyrir ítarfefni fyrir hvert hæfniviðmið. Markmiðið er ekki að hægt sé að fara í hæfniviðmið og „tikka í boxin“ heldur frekar að gefa dæmi um hvers kyns verkefni megi nýta til að ná þess lags hæfniviðmiði. Slíkt styður við heildstæðari skoðun á efni og þeim kröfum sem kennarar gera til nemenda. Eins er vert að benda á ágæta áminningu úr tillögunni:

„Þegar sjónum er beint sérstaklega að einu hæfniviðmiði þarf að hafa í huga að nám er samfellt ferli og skapandi athöfn, fremur en söfnun afmarkaðrar þekkingar og þjálfun í tiltekinni leikni.“

Líkamsvitund, færni og afkastageta[breyta | breyta frumkóða]

Yfirheiti Við lok 4. bekkjar getur nemandi Við lok 7. bekkjar getur nemandi Við lok 10. bekkjar getur nemandi
Þol gert æfingar sem reyna á þol í íþróttum [Þol (4)] gert æfingar sem reyna á loftháð þol í íþróttum [Þol (7)] gert æfingar sem reyna á loftháð og loftfirrt þol í íþróttum [Þol (10)]
Styrkur gert æfingar sem styrkja hreyfifærni líkamans [Styrkur (4)] gert æfingar með eigin líkamsþyngd sem reyna á styrk og stöðugleika [Styrkur (7)] sýnt og framkvæmt styrktaræfingar sem bæta líkamsstöðu, kraftúthald og styrk bæði í kyrrstöðu og á hreyfingu [Styrkur (10)]
Liðleiki gert almennar liðleikaæfingar [Liðleiki (4)] gert æfingar sem reyna á liðleika og hreyfigetu [Liðleiki (7)] gert liðleikaæfingar sem reyna á hreyfivídd og hreyfigetu [Liðleiki (10)]
Samhæfing gert hreyfingar sem styðja við samhæfingu hægri og vinstri [Samhæfing (4)] sýnt útfærslu hreyfinga þannig að þær renni vel saman [Samhæfing (7)] sýnt útfærslu flókinna hreyfinga þannig að þær renni vel saman [Samhæfing (10)]
Taktur gert einfaldar rytmískar æfingar [Taktur (4)] gert einfaldar rytmískar æfingar og fylgt takti [Taktur (7)] gert rytmískar æfingar og fylgt takti [Taktur (10)]
Hópíþróttir tekið þátt í boltaleikjum og sýnt boltafærni [Hópíþróttir (4)] tekið þátt í mismunandi hópíþróttagreinum [Hópíþróttir (7)] tekið þátt í hópíþróttum [Hópíþróttir (10)]
Einstaklingsíþróttir tekið þátt í æfingum með áherslu á mótun hreyfiþroska [Einstaklingsíþróttir (4)] tekið þátt í einstaklingsíþróttum [Einstaklingsíþróttir (7)] tekið þátt í einstaklingsíþróttum og heilsurækt [Einstaklingsíþróttir (10)]
Stöðluð próf tekið þátt í stöðluðum prófum [Stöðluð próf (4)] nýtt sér stöðluð próf í íþróttum til að meta eigið þrek og hreysti [Stöðluð próf (7)] nýtt sér stöðluð próf í íþróttum til að meta eigið þrek og hreysti, lipurð og samhæfingu [Stöðluð próf (10)]

Félagslegir þættir[breyta | breyta frumkóða]

Yfirheiti Við lok 4. bekkjar getur nemandi Við lok 7. bekkjar getur nemandi Við lok 10. bekkjar getur nemandi
Tilfinningar skilið þær tilfinningar sem fylgja því að vinna og tapa í leik [Tilfinningar (4)] skilið mikilvægi jákvæðra samskipta [Tilfinningar (7)] skilið mikilvægi gagnkvæmrar virðingar og góðrar framkomu til að efla liðsandann [Tilfinningar (10)]
Virkni sýnt virkni og vinnusemi í æfingum og leikjum [Virkni (4)] skilið mikilvægi stundvísi, aga og sjálfstæðra vinnubragða í tengslum við góðan árangur [Virkni (7)] skilið mikilvægi góðrar ástundunar og sjálfsaga í tengslum við góðan árangur [Virkni (10)]
Leikreglur skilið einfaldar leikreglur og tekið þátt í leikjum [Leikreglur (4)] þekkt helstu leikreglur í leikjum, hóp- og einstaklingsíþróttum [Leikreglur (7)] þekkt mismunandi tegundir leikreglna í hóp- og einstaklingsíþróttum [Leikreglur (10)]
Háttvísi skilið mikilvægi leikreglna og farið eftir þeim [Háttvísi (4)] farið eftir leikreglum og sýnt háttvísi í leik [Háttvísi (7)] farið eftir leikreglum og sýnt háttvísi í leik og hvatt til jákvæðrar framkomu við samherja og mótherja [Háttvísi (10)]

Heilsa og heilsuefling[breyta | breyta frumkóða]

Yfirheiti Við lok 4. bekkjar getur nemandi Við lok 7. bekkjar getur nemandi Við lok 10. bekkjar getur nemandi
Markmiðasetning, íþróttir sett sér einföld markmið í íþróttum [Markmiðasetning, íþróttir (4)] sett sér langtímamarkmið í íþróttum [Markmiðasetning, íþróttir (7)] unnið með og sett sér skammtíma- og langtímamarkmið í íþróttum [Markmiðasetning, íþróttir (10)]
Markmiðasetning, heilsurækt sett sér einföld markmið í heilsurækt [Markmiðasetning, heilsurækt (4)] sett sér langtímamarkmið í heilsurækt [Markmiðasetning, heilsurækt (7)] unnið með og sett sér skammtíma- og langtímamarkmið í heilsurækt og metið árangur [Markmiðasetning, heilsurækt (10)]
Markmiðasetning, hreyfifærni nýtt sér niðurstöður úr stöðluðum prófum til að vinna að bættri hreyfifærni [Markmiðasetning, hreyfifærni (4)] nýtt sér niðurstöður úr stöðluðum prófum til að vinna að eflingu hreyfingar [Markmiðasetning, hreyfifærni (7)] nýtt sér niðurstöður úr stöðluðum prófum til að móta eigin þjálfunaráætlun [Markmiðasetning, hreyfifærni (10)]
Líffræðiþekking þekkt helstu líkamshluta [Líffræðiþekking (4)] tengt hlutverk taugakerfis, hjarta, blóðrásar og lungna við líkamlega áreynslu [Líffræðiþekking (7)] vitað hvaða hlutverk helstu vöðvahópar hafa í tengslum við þjálfun líkamans [Líffræðiþekking (10)]
Útivistarbúnaður skilið gildi viðeigandi fatnaðar og búnaðar til útivistar og notkunar hans [Útivistarbúnaður (4)] valið viðeigandi fatnaðar og mikilvægan búnað til útivistar og nýtt hann [Útivistarbúnaður (7)] valið og nýtt sér viðeigandi fatnað og nauðsynlegan búnað sem hæfir valinni útivist [Útivistarbúnaður (10)]
Útivist tekið þátt í skipulagðri útivist í náttúrunni og áttað sig á og varast hættur sem fylgt geta [Útivist (4)] skipulagt að einhverju leyti útivist í fjölbreyttu landslagi, tekið þátt, fylgt áætlunum og varast hættur sem fylgt geta [Útivist (7)] skipulagt, tekið þátt og fylgt áætlun um útivist í mismunandi aðstæðum og varast hættur sem fylgt geta [Útivist (10)]
Heilsuefling þekkt hvað felst í heilsueflandi líferni [Heilsuefling (4)] sýnt almenna þekkingu á heilsueflandi líferni [Heilsuefling (7)] sýnt og skilið mikilvægi eigin ábyrgðar á líkamlegu og andlegu heilbrigði og líkamlegu ásigkomulagi [Heilsuefling (10)]
Heilsurækt tekið þátt í heilsurækt í nærumhverfi [Heilsurækt (4)] tekið þátt í alhliða heilsurækt sem er í boði utan skóla [Heilsurækt (7)] sótt og nýtt sér upplýsingar um alhliða heilsurækt sem er í boði utan skóla [Heilsurækt (10)]
Mælingar gert einfaldar mælingar og talningar í leikjum eða æfingum [Mælingar (4)] notað mælingar til að leggja mat á lipurð og samhæfingu [Mælingar (7)] notað mælingar til að leggja mat á eigin afkastagetu með tilliti til þreks, hreysti, lipurðar og samhæfingar [Mælingar (10)]
Virkni tekið þátt í leikjum [Virkni (4)] tekið þátt og sýnt virkni í leikjum [Virkni (7)] tekið þátt í leikjum af margvíslegu tagi [Virkni (10)]

Öryggi og hreinlæti[breyta | breyta frumkóða]

Yfirheiti Við lok 4. bekkjar getur nemandi Við lok 7. bekkjar getur nemandi Við lok 10. bekkjar getur nemandi
Öryggisreglur Þekkt til helstu öryggisreglna í skólaíþróttum [Öryggisreglur (4)] gert sér grein fyrir mikilvægi helstu öryggis- og umgengnisreglna og brugðist við óhöppum [Öryggisreglur (7)] tekið ákvarðanir á grundvelli öryggis- og umgengnisreglna og brugðist við óvæntum aðstæðum [Öryggisreglur (10)]
Skyndihjálp gert viðvart ef óhapp verður [Skyndihjálp (4)] framkvæmt grunnatriði skyndihjálpar [Skyndihjálp (7)] framkvæmt og útskýrt helstu atriði skyndihjálpar, endurlífgunar og björgunar [Skyndihjálp (10)]
Hreinlæti skilið mikilvægi hreinlætis í tengslum allar við íþróttir [Hreinlæti (4)] skilið mikilvægi eigin ábyrgðar á hreinlæti og heilbrigði við alla íþróttaiðkun [Hreinlæti (7)] fundið til eigin ábyrgðar á hreinlæti og heilbrigði við alla íþróttaiðkun [Hreinlæti (10)]

Sund[breyta | breyta frumkóða]

Yfirheiti Við lok 4. bekkjar getur nemandi Við lok 7. bekkjar getur nemandi Við lok 10. bekkjar getur nemandi
Fjölbreyttar sundaðferðir tekið þátt í fjölbreyttum leikjum í vatni [Fjölbreyttar sundaðferðir (4)] beitt fjölbreyttum sundaðferðum [Fjölbreyttar sundaðferðir (7)] sýnt leikni í vatni og beitt fjölbreyttum sundaðferðum [Fjölbreyttar sundaðferðir (10)]
Heilsuefling notið sín í vatni [Heilsuefling (4)] eflt eigin heilsu í vatni [Heilsuefling (7)] tekið þátt í fjölbreyttum leiðum til að efla eigin heilsu í vatni [Heilsuefling (10)]
Þolsund gert æfingar sem reyna á þol í 100 metra sundi [Þolsund (4)] gert æfingar sem reyna á loftháð þol í 300 metra sundi [Þolsund (7)] gert æfingar sem reyna á loftháð þol í 600 metra sundi [Þolsund (10)]
Sprettsund gert æfingar sem reyna á loftfirrt þol í 8 metra sundi [Sprettsund (4)] gert æfingar sem reyna á loftfirrt þol í 12 metra sundi [Sprettsund (7)] gert æfingar sem reyna á loftfirrt þol í 25 metra sprettsundi [Sprettsund (10)]
Bringusund synt 12 metra bringusund með eða án hjálpartækja [Bringusund (4)] sýnt leikni og synt 25 metra bringusund viðstöðulaust [Bringusund (7)] sýnt leikni og synt 50 metra bringusund viðstöðulaust [Bringusund (10)]
Baksund synt 12 metra skólabaksund og baksund með eða án hjálpartækja [Baksund (4)] sýnt leikni og synt 25 metra baksund viðstöðulaust [Baksund (7)] sýnt leikni og synt 50 metra baksund viðstöðulaust [Baksund (10)]
Skriðsund synt 12 metra skriðsund með eða án hjálpartækja [Skriðsund (4)] sýnt leikni og synt 25 metra skriðsund viðstöðulaust [Skriðsund (7)] sýnt leikni og synt 50 metra skriðsund viðstöðulaust [Skriðsund (10)]
Kafsund synt 5 metra kafsund viðstöðulaust [Kafsund (4)] sýnt leikni og synt 8 metra kafsund viðstöðulaust [Kafsund (7)] sýnt leikni og synt 15 metra kafsund viðstöðulaust [Kafsund (10)]
Björgunarsund bjargað sér í vatni [Björgunarsund (4)] synt björgunarsund með jafningja að lágmarki 12 metra [Björgunarsund (7)] synt björgunarsund með jafningja að lágmarki 25 metra [Björgunarsund (10)]
Björgun framkvæmt björgun úr vatni og notast við björgunaráhöld [Björgun (10)]
Þol í vatni troðið marvaða í hálfa mínútu [Þol í vatni (7)] troðið marvaða í eina mínútu [Þol í vatni (10)]