„Búnaður fyrir náttúruvísindakennslu“: Munur á milli breytinga

Úr Kennarakvikan

(Undirsíðuhlekkjum skipt út fyrir {{us}})
Lína 9: Lína 9:
'''Athugasemd til höfunda efnis á Kennarakvikunni:'''
'''Athugasemd til höfunda efnis á Kennarakvikunni:'''


Þegar vísað er í undirsíður þessa búnaðarlista má gera það með sniðmátinu [[Snið:Bún]] svo:
Hlekkina á undirsíðurnar í listunum hér að neðan má gera með sniðmátinu [[Snið:Us]] svo:
<pre><nowiki>{{us|Hitamælir}}</nowiki></pre>
Þegar vísað er í þessar undirsíður búnaðarlistans (af öðrum síðum, t.a.m. [[Heillandi verkefni í náttúruvísindum/Frystir úr snjó og salti|Frystir úr snjó og salti]]) má gera það með sniðmátinu [[Snið:Bún]] sem hlekkir þá á rétta undirsíðu:
<pre><nowiki>{{bún|Hitamælir}}</nowiki></pre>
<pre><nowiki>{{bún|Hitamælir}}</nowiki></pre>
</div>
</div>
== Aðbúnaður ==
== Aðbúnaður ==
Lína 16: Lína 19:
; Uppþvottavél : Getur verið afar gagnleg fyrir þrif á glervöru.
; Uppþvottavél : Getur verið afar gagnleg fyrir þrif á glervöru.
; Efnageymsla : Hættuleg efni þarf að vera hægt að læsa inni.
; Efnageymsla : Hættuleg efni þarf að vera hægt að læsa inni.
* [[/Vogir]]
* {{us|Vogir}}


== Eðlisfræði ==
== Eðlisfræði ==
Lína 22: Lína 25:
=== Kraftfræði ===
=== Kraftfræði ===


* [[/Síriti]]
* {{us|Síriti}}
* [[/Kraftmælir]]
* {{us|Kraftmælir}}
* [[/Skábretti]]
* {{us|Skábretti}}
* [[/Blöðrur]]
* {{us|Blöðrur}}


==== Flotkraftar ====
==== Flotkraftar ====


* [[/Fiskabúr]] (tómt)
* {{us|Fiskabúr}} (tómt)
* [[/Leir]]
* {{us|Leir}}
* [[/Kraftmælir]]
* {{us|Kraftmælir}}
* [[/Efnisstangir]]
* {{us|Efnisstangir}}


=== Ljósfræði ===
=== Ljósfræði ===
* [[/Ljósakassi Vísindasmiðju HÍ]]
* {{us|Ljósakassi Vísindasmiðju HÍ}}
** [[/Geislarakningarsett]] eða [[/Ljósbekkur]]
** {{us|Geislarakningarsett}} eða {{us|Ljósbekkur}}
** [[/RGB ljóskastarar]]
** {{us|RGB ljóskastarar}}
** [[/Leisigeisli]]
** {{us|Leisigeisli}}
** [[/Ljósgreiður]] eða [[/Litrófssjár]]
** {{us|Ljósgreiður}} eða {{us|Litrófssjár}}
** [[/Skautunarsíur]]
** {{us|Skautunarsíur}}
** [[/Ljósleiðari]]
** {{us|Ljósleiðari}}


=== Varmafræði ===
=== Varmafræði ===


* [[/Varmaskiptir]]
* {{us|Varmaskiptir}}
* [[/Hraðsuðuketill]]
* {{us|Hraðsuðuketill}}
* [[/Efnisstangir]]
* {{us|Efnisstangir}}
* [[/Tvímálmur]]
* {{us|Tvímálmur}}
* [[/Gasbrennari]]
* {{us|Gasbrennari}}


==== Verkefni ====
==== Verkefni ====
Lína 56: Lína 59:
=== Rafsegulfræði ===
=== Rafsegulfræði ===


* [[/Háspennurafall]] (Van de Graaff)
* {{us|Háspennurafall}} (Van de Graaff)
* [[/Perustæði]]
* {{us|Perustæði}}
* [[/Aflgjafi]]
* {{us|Aflgjafi}}
* [[/Rafhlöður]]
* {{us|Rafhlöður}}
* [[/Krókódílaklemmur]]
* {{us|Krókódílaklemmur}}
* [[/Bananatengi]]
* {{us|Bananatengi}}
* [[/Fjölmælir]]
* {{us|Fjölmælir}}
* [[/Spennumælir]]
* {{us|Spennumælir}}
* [[/Straummælir]]
* {{us|Straummælir}}
* [[/Seglar]]
* {{us|Seglar}}
* [[/Koparvír]]
* {{us|Koparvír}}


==== Verkefni ====
==== Verkefni ====
Lína 73: Lína 76:


== Efnafræði ==
== Efnafræði ==
* [[/Glervara]]
* {{us|Glervara}}
** [[/Mæliglas]] - 12-24 stk. Nógu mörg til að hægt sé að láta heilan nemendahóp vinna samtímis, og þorna á milli verkefna.
** {{us|Mæliglas}} - 12-24 stk. Nógu mörg til að hægt sé að láta heilan nemendahóp vinna samtímis, og þorna á milli verkefna.
** [[/Bikarglas]] - 12 stk. 100 ml. og 6 stk 250 ml. 1x 1000 ml.
** {{us|Bikarglas}} - 12 stk. 100 ml. og 6 stk 250 ml. 1x 1000 ml.
** [[/Keiluflaska]] - 6x 200 ml.
** {{us|Keiluflaska}} - 6x 200 ml.
** [[/Tilraunaglas]] - 12-24 stk. Eins og með mæliglösin þarf að vera hægt að dreifa þessu á hópa og þorna á milli tilrauna.
** {{us|Tilraunaglas}} - 12-24 stk. Eins og með mæliglösin þarf að vera hægt að dreifa þessu á hópa og þorna á milli tilrauna.
* [[/pH mælir]] -
* {{us|pH mælir}} -
* [[/Standur]]
* {{us|Standur}}
* [[/Pípetta]] -
* {{us|Pípetta}} -
* [[/Hitamælir]] -
* {{us|Hitamælir}} -
* [[/Bunsen-brennari]] eða [[/gasbrennari]]
* {{us|Bunsen-brennari}} eða {{us|gasbrennari}}
* [[/Úrgler]]
* {{us|Úrgler}}
* [[/Deigla]]
* {{us|Deigla}}
* [[/Deiglutöng]]
* {{us|Deiglutöng}}


=== Ferskvara ===
=== Ferskvara ===
* [[/Rauðkál]] til að gera litvísi.
* {{us|Rauðkál}} til að gera litvísi.
* [[/Spínat]] - [<nowiki/>[[Einangra blaðgrænu]]]
* {{us|Spínat}} - [<nowiki/>[[Einangra blaðgrænu]]]


=== Efni ===
=== Efni ===
* [[/Ediksýra]]
* {{us|Ediksýra}}
* [[/Lyftiduft]]
* {{us|Lyftiduft}}
* [[/Matarsódi]]
* {{us|Matarsódi}}
* [[/Matarsalt]]
* {{us|Matarsalt}}
* [[/Ammoniumdíkrómat]] og [[/Manganstrimill]]- Eldfjall
* {{us|Ammoniumdíkrómat}} og {{us|Manganstrimill}}- Eldfjall
* [[/Kalíumjoðíð]] eða [[/Joðíð]] - [ [[Klassísk efnahvörf/Fílatannkrem|Fílatannkrem]] ]
* {{us|Kalíumjoðíð}} eða {{us|Joðíð}} - [ [[Klassísk efnahvörf/Fílatannkrem|Fílatannkrem]] ]
* [[/Vetnisperoxíð]] - [ [[Klassísk efnahvörf/Fílatannkrem|Fílatannkrem]] ]
* {{us|Vetnisperoxíð}} - [ [[Klassísk efnahvörf/Fílatannkrem|Fílatannkrem]] ]
* [[/Brennisteinssýra]] - [<nowiki/>[[Klassísk efnahvörf/Kolefnissnákur|Kolefnissnákur]]]
* {{us|Brennisteinssýra}} - [<nowiki/>[[Klassísk efnahvörf/Kolefnissnákur|Kolefnissnákur]]]
* [[/Strásykur]] - [<nowiki/>[[Klassísk efnahvörf/Kolefnissnákur|Kolefnissnákur]]]
* {{us|Strásykur}} - [<nowiki/>[[Klassísk efnahvörf/Kolefnissnákur|Kolefnissnákur]]]
* [[/Þrúgusykur]] - [<nowiki/>[[Sykurpróf]]]
* {{us|Þrúgusykur}} - [<nowiki/>[[Sykurpróf]]]
* [[/Maíssterkja]] - [<nowiki/>[[Hvað leynist í munnvatninu?]]]
* {{us|Maíssterkja}} - [<nowiki/>[[Hvað leynist í munnvatninu?]]]
* [[/Asetón]] - [<nowiki/>[[Einangra blaðgrænu]]]
* {{us|Asetón}} - [<nowiki/>[[Einangra blaðgrænu]]]
* [[/Isoprópanól]] - [<nowiki/>[[Einangra blaðgrænu]]]
* {{us|Isoprópanól}} - [<nowiki/>[[Einangra blaðgrænu]]]
* [[/Saltsýra]] (HCl) - [<nowiki/>[[Hvað leynist í munnvatninu?]]]
* {{us|Saltsýra}} (HCl) - [<nowiki/>[[Hvað leynist í munnvatninu?]]]
* [[/Etanól]]
* {{us|Etanól}}
* [[/Rauðspritt]]
* {{us|Rauðspritt}}


==== Litvísar ====
==== Litvísar ====
* [[/Litvísir]] - vökvi/strips...
* {{us|Litvísir}} - vökvi/strips...
** [[/Rauðkál]]
** {{us|Rauðkál}}
** [[/Fenólrauður]]
** {{us|Fenólrauður}}
** [[/Fenólblár]]
** {{us|Fenólblár}}
** ...?
** ...?


Lína 120: Lína 123:
[[Mynd:20240506 155530.jpg|right|300px]]
[[Mynd:20240506 155530.jpg|right|300px]]
Hér eru nokkur efni sem nota má í [[Klassísk efnahvörf/Logapróf|Logapróf]].
Hér eru nokkur efni sem nota má í [[Klassísk efnahvörf/Logapróf|Logapróf]].
* [[/Liþínduft]]
* {{us|Liþínduft}}
* [[/Brennisteinn]]
* {{us|Brennisteinn}}
* [[/Blýnítrat]]
* {{us|Blýnítrat}}
* [[/Bíkarbónat]]
* {{us|Bíkarbónat}}
* [[/Natríumkarbónat]]
* {{us|Natríumkarbónat}}
* [[/Kalíumpermananganat]]
* {{us|Kalíumpermananganat}}
* [[/Koparsúlfat]]
* {{us|Koparsúlfat}}
* [[/Sinkklóríð]]
* {{us|Sinkklóríð}}
* [[/Kalíumnítrat]]
* {{us|Kalíumnítrat}}
* [[/Kóbalt tvíklóríð]]
* {{us|Kóbalt tvíklóríð}}
* [[/Koparduft]]
* {{us|Koparduft}}
* [[/Kol]]
* {{us|Kol}}
* [[/Járnsúlfat]]
* {{us|Járnsúlfat}}


== Líffræði ==
== Líffræði ==


* [[/Smásjá]]
* {{us|Smásjá}}
** Lófasmásjá
** Lófasmásjá
* [[/Víðsjá]]
* {{us|Víðsjá}}
* [[/Stækkunargler]]
* {{us|Stækkunargler}}
** Box með stækkunargleri - Gott til að skoða smádýr bæði úr vatni og frá landi.
** Box með stækkunargleri - Gott til að skoða smádýr bæði úr vatni og frá landi.
* [[/Kíkir]]
* {{us|Kíkir}}
* [[/Það sem þarf fyrir bakteríusýnatöku]]
* {{us|Það sem þarf fyrir bakteríusýnatöku}}
* Stafræn smásjárlinsa fyrir kennarasmásjá
* Stafræn smásjárlinsa fyrir kennarasmásjá
* Stafræn smásjá sem tengist tölvu/snjalltæki
* Stafræn smásjá sem tengist tölvu/snjalltæki
* [[/Petrískál]]
* {{us|Petrískál}}
* [[/Fiskabúr]]
* {{us|Fiskabúr}}
** Dæla
** Dæla
** Vefmyndavél
** Vefmyndavél


=== Vistfræði ===
=== Vistfræði ===
* [[/Skordýragildra]]
* {{us|Skordýragildra}}
* Ljóstillífunar- og brunamælingar í plöntum (sjá t.d. PASCO mæla)
* Ljóstillífunar- og brunamælingar í plöntum (sjá t.d. PASCO mæla)
* [[/Hringrásarmælingar]]
* {{us|Hringrásarmælingar}}
* [[/Reitaferningur]] til að skoða/meta gróðurþekju
* {{us|Reitaferningur}} til að skoða/meta gróðurþekju
* [[/Skordýrahótel]]
* {{us|Skordýrahótel}}
* [[/Fuglafæðubretti]]
* {{us|Fuglafæðubretti}}
* [[/Fuglavarpbox]]
* {{us|Fuglavarpbox}}
** Vefmyndavél sem fylgist með fuglaæðubretti/varpboxi
** Vefmyndavél sem fylgist með fuglaæðubretti/varpboxi
* [[/Ljósbretti]] til að safna smádýrum úr jarðvegi
* {{us|Ljósbretti}} til að safna smádýrum úr jarðvegi
* [[/Ormabúr]]
* {{us|Ormabúr}}


=== Lífeðlisfræði ===
=== Lífeðlisfræði ===
* [[/Blóðþrýstingsnemi]]
* {{us|Blóðþrýstingsnemi}}
* [[/Hlustunarpípa]]
* {{us|Hlustunarpípa}}
* Glúkósamælingar?
* Glúkósamælingar?
* Tæki og tólk til að mæla og skoða skynjun - oft heimatilbúið
* Tæki og tólk til að mæla og skoða skynjun - oft heimatilbúið
Lína 172: Lína 175:


=== Ferskvara ===
=== Ferskvara ===
* [[/Líffæri]]
* {{us|Líffæri}}
** [[/Hjarta]]
** {{us|Hjarta}}
** [[/Lungu]]
** {{us|Lungu}}
** ...
** ...
* [[/Fiskur]] til að kryfja.
* {{us|Fiskur}} til að kryfja.


=== Efni ===
=== Efni ===
* [[/Æti]] til að rækta bakteríur í petrískálum
* {{us|Æti}} til að rækta bakteríur í petrískálum


== Jarðfræði ==
== Jarðfræði ==


* [[/Steinasafn]]
* {{us|Steinasafn}}
* [[/Veðurstöð]] (vindur, birta, loftþrýstingur)
* {{us|Veðurstöð}} (vindur, birta, loftþrýstingur)
* [[/Landakort]]
* {{us|Landakort}}
* [[/Jarðfræðikort]]
* {{us|Jarðfræðikort}}
* [[/Jarðvegsbakkar]] - Fyrir roftilraunir.
* {{us|Jarðvegsbakkar}} - Fyrir roftilraunir.
* [[/Sigti]] - Með mismunandi möskvastærðir.
* {{us|Sigti}} - Með mismunandi möskvastærðir.
* Gegnsæjar krukkur til að skoða set, aur eða grugg.
* Gegnsæjar krukkur til að skoða set, aur eða grugg.
* [[/Kornastærðarblöð]]
* {{us|Kornastærðarblöð}}
* Jarðvegur með steinum og seti af mismunandi kornastærð (t.d. jökulruðningur) fyrir kornastærðartilraunir.
* Jarðvegur með steinum og seti af mismunandi kornastærð (t.d. jökulruðningur) fyrir kornastærðartilraunir.



Útgáfa síðunnar 5. mars 2025 kl. 20:47

Hér söfnum við saman búnaði fyrir náttúrufræðikennslu. Sjá einnig Hugmyndir að búnaði fyrir náttúrufræðistofu Padlet-ið.

Vöruskrá Námsgagnastofnunar í samantekt Valdimars Helgasonar er líklega ítarlegasta yfirlit yfir búnað fyrir náttúruvísindakennslu.

Aðrir kennarar hafa svo tekið saman eigin lista:

Athugasemd til höfunda efnis á Kennarakvikunni:

Hlekkina á undirsíðurnar í listunum hér að neðan má gera með sniðmátinu Snið:Us svo:

{{us|Hitamælir}}

Þegar vísað er í þessar undirsíður búnaðarlistans (af öðrum síðum, t.a.m. Frystir úr snjó og salti) má gera það með sniðmátinu Snið:Bún sem hlekkir þá á rétta undirsíðu:

{{bún|Hitamælir}}

Aðbúnaður

Ísskápur
Ísskápur og frystir eru ekki nauðsynleg í náttúruvísindakennslu en töluvert gagn af til að geyma ferskvöru og kæla efni (t.d. etanól fyrir DNA einangrun). Ísskápinn má einnig nota til að gera tilraunir með hitaþenslu (setja blöðrur eða flöskur inn í ísskáp) eða aðra varmafræði.
Uppþvottavél
Getur verið afar gagnleg fyrir þrif á glervöru.
Efnageymsla
Hættuleg efni þarf að vera hægt að læsa inni.

Eðlisfræði

Kraftfræði

Flotkraftar

Ljósfræði

Varmafræði

Verkefni

Rafsegulfræði

Verkefni

Voltahlaða
Koparplötur, zinkplötur,

Efnafræði

Ferskvara

Efni

Litvísar

Efni fyrir logapróf

Hér eru nokkur efni sem nota má í Logapróf.

Líffræði

Vistfræði

Lífeðlisfræði

  • Blóðþrýstingsnemi
  • Hlustunarpípa
  • Glúkósamælingar?
  • Tæki og tólk til að mæla og skoða skynjun - oft heimatilbúið
    • Mæla sjónvídd með mismunandi litum
    • Kortleggja þrýsti-, hita-, og kuldanema á húð á handarbaki vs. lófa
    • Stefnumiðuð heyrn skoðuð: Hlustunarpípa með trekt á enda slöngunnar, heyrn víxluð

Ferskvara

Efni

  • Æti til að rækta bakteríur í petrískálum

Jarðfræði

Verkefni